Wijthmen.nl
 

Uitgelicht

Jij doet toch ook mee met onze geschiedenis!

Jij doet toch ook mee met onze geschiedenis!...
Lees meer

Lager onderwijs aan de Kroesenallee Wijthmen

Het ontstaan van de eerste scholen voor lager onderwijs in Wijthmen ...
Lees meer

Inhoudsopgave Kroesenallee met link

Inleiding

De Kroesenallee – eerder heette deze weg de Poppenallee – is een belangrijke verbindingsweg tussen Wijthmen en Dalfsen. Deze weg, de N757 vind zijn oorsprong bij de T-splitsing met de Heinoseweg. Deze weg volgend komen we aan de linkerzijde langs de zestiger jaren woningbouw van Wijthmen en brengt ons over de Emmertochtsloot – de grens met de gemeente Dalfsen – waar de Kroesenallee overgaat in de Poppenallee richting Dalfsen.

De Kroesenallee kent en kende enkele vertakkingen onder dezelfde naam, één van die vertakkingen ging op in de huidige Woestijnenweg.

Wandelen rond 1900 en de Middenstand

 

De Kroesenallee loopt over een strook hogere zandgrond, de Wijthmeneres. We zien in het wegdek waar deze hogere zandgrond zich vertoont en een deel vertoont zich zelfs over korte afstand ook aan de overzijde daarvan. Zij was echter slechts smal, want nauwelijks was men de school (bij het bloemenwinkeltje (De Lichte Linde) voorbij, of de weg liep iets naar beneden en men bevond zich weder in een groene vlakte. […] Het eerste gedeelte van de weg, dat boomloos en daardoor weinig aantrekkelijk was voor een wandelaar destijds, droeg de naam van Kroesenallee, vermoedelijk naar een aan het begin gelegen erf dat tet circa 1870 onder Soeslo behoord had, alwaar de familie Crouse had gewoond. De bewoner van het erf werd de Kroesenboer genoemd. Verderop passeerde men de Grote Tochtsloot over de Poppenbrug, blijkbaar genoemd naar de familie Poppe, die daar op Heuveldink woonde, waarvan het lage witte huis in het begin vorige eeuw werd afgebroken. Hier werd de weg door eikenbomen beschaduwd en voerde hij uit de weilanden weder te midden van een landschap, dat in zijn toon aan een gans andere streek en bodem denken deed.

 

Die snelle afwisseling in het landschap, een der grootste bekoringen van Zwolle’s toenmalige omgeving, was hier al zeer opvallend.”

De weg was in de 19e eeuw in onderhoud bij de eigenaar van de Horte en de Mataram, maar door tegenvallende opbrengsten van de tol werd de Poppenallee in 1839 verhard om te voorkomen dat onderhoud achterwege zou blijven.

De Kroesenallee is met de Heinoseweg het centrum van de vroegere middenstand van Wijthmen waarbij het zwaartepunt lag bij de genoemde T-splitsing.

Zo kende Wijthmen middenstanders als  bakker- en kruidenier Huzencafé Poppenallee,op de splitsing en langs de Heinoseweg de rijwielhandel met huishoudelijke artikelen J. Pieters, het schildersbedrijf Jac. aan het Rot, Olie- en petroleum handel Smid, aan de andere zijde van de Heinoseweg was er nog Fietsenherstel/verkoop Marsman, schildersbedrijf Jac. aan het Rot, Olie- en petroleum handel Smid, aan de andere zijde van de Heinoseweg was er nog Fietsenherstel/verkoop Marsman.

Aan de Kroesenallee vanaf de genoemde splitsing komen we aan de fa. A.A. Pot & zonen, een smederij, fietsenherstel, later benzinestation en postagentschap.

Aan de rechterzijde vinden we de overige middenstand gevestigd namelijk bakkerij Israël/ van der Kamp, de winkel van Boeve met een breed scala aan artikelen, vervolgens was er de schoenmaker Rienties.

Wat opvalt is dat er veel dezelfde winkels zijn op zo’n klein stukje Wijthmen, maar het was de tijd dat protestant en katholiek Wijthmen in principe bij hun eigen geloofsgenoten inkopen deden.

Geleidelijk zou deze middenstand verdwijnen uit Wijthmen. Mensen deden hun inkopen voortaan in de naburige plaatsen als Zwolle, Heino en Dalfsen waar de producten veel divers waren. De winkel van Boeve kon zicht nog redelijk handhaven, maar anno 2020 kennen we alleen nog het bloemenwinkeltje, het pand waar vroeger het winkeltje was waar Willem Boeve en zijn vrouw de scepter zwaaiden.

  • Links de advertentie in de krant van 31 december 1953 waarin een gedeelte van de middenstand van Wijthmen hun klanten een voorspoedig nieuwjaar wensen, ook krantenbezorger Frans Broekhaar doet een duit in het zakje. (Delpher)

Kroesenallee 1: Smederij Pot:

 

De Elshofbode heeft een aantal artikels gepubliceerd over de Smederij Pot zoals “Wijthmense ondernemers aan het woord” en “Terug in de tijd […]”

Via de onderstaande link komt u op de website van de Elshofbode om daar het eerste artikel te kunnen lezen dat twee delen omvat:

Klik hier voor deel 1

Klik hier voor deel 2

Kroesenallee X: Woning Kees Lindeboom

 

Tegenover smederij Pot stond het huis van  aannemer Kees Lindeboom en zijn vrouw Jo. (Kees had ook broers aan de Heinoseweg wonen, zij runden daar ook een aannemersbedrijf.) Het huis kwam af in 1940, net toen de Duitsers over de Zwolsche weg kwamen werden de pannen gelegd.

Hen was voor deze tijd al modern van opzet getuige de onderstaande foto. De foto is van een schilderij genomen. Rechts achter het huis is de school “De Stramp Ess” nog zichtbaar.

Bij dit grondgedeelte heeft ook het café de Poppenallee gestaan, genoemd naar de vroegere benaming van deze straat, dat later de Kroesenallee zou gaan heten.

Begin jaren 80 moest het Huis van Kees en Jo wijken voor een voetgangerstunnel, die een veilige oversteek voor de leerlingen van de scholen in Wijthmen over de drukke Heinoseweg mogelijk maakte. De familie Lindeboom vestigden zich toen in Zwolle Zuid.

Zie ook ons artikel over de gebroeders Lindeboom onder “De Heinoseweg vroeger.”

Kroesenallee 2: Bakker, kruidenier Israël /vd Kamp

Door oude kranten te volgen kunnen we een redelijke reconstructie maken van de bewoners van dit pand aan de Kroesenallee. Onze nu bekende eerste kennismaking met de familie Israël is een verwijzing naar de Provinciale Overijsselsche en Zwolsche courant van 9 december 1898. Het gaat hier over de verkoop van een onroerend goed aan de dan nog Poppenallee nabij het huis van deze familie Israël. De advertentie betreft de verkoop van een boerenerve, het Kroeserve. Dat de behuizing van deze familie een winkel betreft is dan nog niet duidelijk. In de nacht van 26 juni 1904 wordt Wijthmen geteisterd door een onweer dat ’s-nachts in het buurtschap woedde en leidde in deze omgeving tot brand en wel bij de bakkerij- en woning van J.W. Israël. De bewoners waren in diepe slaap toen het noodlot toesloeg. Ze konden ternauwernood hun leven redden. De bakkerij en woning brandden tot de grond toe af en alles werd door het vuur vernietigd. Gelukkig was de familie goed verzekerd, aldus dit nieuwsbericht.

De woning werd waarschijnlijk hersteld en misschien ook de bakkerij. We vervolgen ons onderzoekje  en komen een advertentie tegen in de Overijsselsche  en Zwolsche courant van 7 augustus 1913 waarin een verwijzing is naar bakker Israël bij een Roggeverkoop en verder op 3 mei 1919 met betrekking tot een wijnverkoper en wel Winco wijnen van dhr. H. Weerman in de Walstraat te Zwolle. In deze advertentie is aangegeven waar deze wijnen verkrijgbaar zijn op verschillende adressen in Zwolle en omgeving, zo ook bij de weduwe J.W. Israël in Wijthmen.

 

De heer J.W. Israël lijkt in deze tussentijd van 1904 tot 1919 te zijn overleden, maar de weduwe lijkt toch een winkel voort te zetten en wellicht ook de bakkerij met de hulp van een zoon. In 1927 is er bij een koffieadvertentie nog de ondertekening met J.W. Israël en is de titel weduwe weggelaten.

In een andere uitgave van deze krant waarbij we  een sprong in de tijd maken komen we uit op 31 december 1937. Wederom zien we dat de weduwe haar bedrijf nog steeds voortzet, ze  wenst haar vrienden en begunstigers een zalig nieuwjaar toe. We komen er nu ook achter welke winkel dit precies is en wel, een winkel in bakkers- en kruidenierswaren.

In advertenties eind 40e jaren en de 50e jaren van de vorige eeuw wensen vele middenstanders uit Wijthmen hun clientèle jaarlijks de beste wensen toe via de krant. Bij deze wensen maken we weer een sprong  in de tijd en komen nu uit op 31 december 1947 de naam J.A.C. Israël tegen waarbij we kunnen zien dat er een nieuw eigenaar (wellicht dus de zoon)  is van het Bakker, Kruideniers pand zoals de advertentie aangeeft.

Op 29 juli 1951 maakt Willem van de Kamp (1925-1997) bekend in een advertentie dat hij de zaak voortzet van zijn oom JAC. Israël. Hiermee is een relatie gelegd met het nu bekende witte woonhuis van de familie Selles aan de Kroesenallee. De officiële naam van de bakkerij wordt bij de Nieuwjaars wensen aan de clientèle genoemd als de “Fa. Gebr. v.d. Kamp, brood- koek- en banketbakkerij en kruidenier.” Hier ruim een jaar naar de overdracht word in deze advertentie nog verwezen naar de naam Israël om de bekendheid van dit pand in Wijthmen en omstreken.

Hierboven de  winkel van Gebr. Willem en Bernard van der Kamp in bedrijf aan de Kroesenallee 2.

Op de foto van links naar rechts zoon Herman van der Kamp, dochter Dinie van der Kamp, moeder Gerda (Grada) van der Kamp-Hollegien en enkele neefjes/nichtjes poseren op een aan de kleding te zien warme zomerdag voor de kruidenierswinkel.

Aan de gevel kwamen op een gegeven moment moderne automaten te hangen voor rookgerei en snoep. Deze automaten waren toen heel bijzonder voor Wijthmen.
Deze bovenstaande foto zou van ergens midden 60-er jaren vorige eeuw zijn gemaakt.
Willem van der Kamp en zijn vrouw waren actief in de winkel en bakkerij, Bernard ventte het brood uit door heel Herfte-Wijthmen.

Was je in de winkel en je liep rechtdoor dan kon je via een gang de achterzijde van de woning bereiken, waar de oven van de bakkerij was. In latere jaren werd in de woonkamer – de ruimte tussen winkel en bakkerij/keuken – een ruimte gemaakt voor een postagentschap dat hier gevestigd werd in 1968. Via een opening in de muur van de gang/woonkamer konden de post handelingen plaatsvinden tussen de beheerder en het publiek.

Op 25 maart 1968 opende het agentschap zijn deuren. In Wijthmen werd het toen mogelijk op dit agentschap allerlei postzaken te regelen en ook geld op te halen.
Om postzaken te kunnen aanbieden waren er stempels nodig, een zogenoemd kantoornaamstempel en een dagtekeningstempel.
Deze stempels waren besteld op 5 januari 1968.

Bij de aflevering van de stempels op 7 maart 1968 bleek, dat een fout was gemaakt in de schrijfwijze van de plaatsnaam.

In de stempels stond ”WYTHMEN.” 

.

 

De stempels werden afgekeurd en er werden meteen nieuwe exemplaren besteld. Het kantoornaamstempel was net gereed op 22 maart 1968, vlak voor de opening van het agentschap. Maar het goede dagtekeningstempel met de naam WIJTHMEN, vervaardigd door de fa. Braungardt in Duitsland, werd pas op 23 april 1968 afgeleverd.

Wat werd er gedaan met het foutieve stempel? Op verzoek van verschillende postadministraties, die kennis wilden maken met de dagtekeningstempels die door de Post in Nederland werden gebruikt, ging het stempel op tournee. Eerst ging het stempel eind 1969 naar Canada en werd terug ontvangen in Nederland op 9 juni 1970. Daarna werd het eind 1970 naar Griekenland verzonden en weer terugontvangen op 12 januari 1971. Als laatste werd het stempel eind 1970 verzonden naar de Postmaster General van Singapore en terug ontvangen op 28 maart 1972. Ondanks dat het stempel dus wereldberoemd was geworden, werd het op 12 maart 1973 roemloos vernietigd in de Centrale Werkplaats van het Staatsbedrijf der PTT in Den Haag.

Maar ook de naam Wijthmen bleef niet lang in stand want het postagentschap aan de Kroesenallee kreeg een nieuw stempel waarin stond: ZWOLLE-KROESENALLEE. Of de inwoners van Wijthmen er blij mee waren?

Het is toch maar een stempel…..  Later zou het postagentschap onderdak vinden bij Pot en Zn, ook aan de Kroesenallee.

 

In de begin jaren 1970 bleek de oude schuur naast de woning/winkel niet meer stabiel genoeg te zijn en zakte in elkaar, besloten werd de schuur af te voeren. Op de linker foto zien we nog  net gedeeltelijk zichtbaar mevr. van der Kamp, Bernard van der Kamp. Gerrit Schokker is familie, hij staat met de armen over elkaar heen en moet  het karwei gaan klaren. Langs de schuur kijkende zien we de woning/winkel van Boeve.

In de schuur werden aan de rechterkant twee of drie varkens gehouden. Deze kregen o.a. oud brood te eten, brood dat overbleef uit de bakkerij. Ook deed de schuur dienst als  garage. In vroegere tijd was hier ook plaats gemaakt voor het toilet.

 

Op de foto hiernaast de Kroesenallee  nummer 2 in 2020. In de loop der jaren is het aanzicht sterk gewijzigd, er heeft verbouwing plaatsgevonden aan het pand. We zien echter nog steeds aan de structuren in de gevel dat hier ooit een winkel was gevestigd. Het rechterkozijn met deur was de ingang van de winkel destijds. De voordeur voor de familie is nog steeds op dezelfde plaats  in de linker gevel. De woning is – niet zichtbaar – aan de rechtergevel uitgebreid.

Kroesenallee 6: A. Boeve, manufacturen en klompenhandel

“De Lichte Linden”, voormalige bloemenwinkel annex cadeaushop (foto Historisch Wijthmen)

Een van de aansprekende huizen in Wijthmen is het in kleurrijke baksteen uitgevoerde winkeltje/woonhuis op het kleine heuveltje langs de weg naar Dalfsen. De winkel deed ruim 60 jaar dienst als een winkel van Sinkel waarin van alles te koop was. Op 7 april 1994, een jaar na het overlijden van de eigenaresse, krijgt de winkel een andere bestemming. De winkel wordt getransformeerd tot een bloemenwinkel annex cadeau shop en heet voortaan “De Lichte Linden.”
In 1998 is er nog een voortzetting van de werkzaamheden, maar op 1 oktober 2021 komt definitief het einde van de winkel inzicht als bedrijfsleidster Annet Dijk stopt met haar werkzaamheden aldaar. De winkel wordt dan in 2022 omgebouwd naar een woonhuis met een appartement.

 

Het pand kent een rijke geschiedenis voor het buurtschap.

Vanaf 1911 is het (ook) in gebruik als kerkje voor de Vereeniging Bethel[i]. De Vereeniging, die op 7 december van hetzelfde jaar is opgericht stelt zich ten doel het godsdienstig leven in de buurtschap Wijthmen te bevorderen door het houden van godsdienstoefening, en alles wat tot dit doel bevorderlijk kan zijn.  Haar grondslag en haar richting vindt zij in de Drie Formulieren van Eenigheid[ii].

Als eerste bestuursleden treden aan M. Lindeboom als secretaris, H. van. Gerner als penningmeester en F. J. v.d. Veen als de eerste voorzitter van de vereniging. De verenging is geen lang leven beschoren. Op 18 januari van hetzelfde jaar was de huidige vereniging Rehoboth al opgericht, het grootste protestante gedeelte van Wijthmen gaf echter de voorkeur daar te gaan kerken. In en na deze periode weten we niet precies wat er zich heeft afgespeeld rond de woning, maar begin jaren 20 van de vorige eeuw komt de woning in het bezit van Anton Boeve (1896-1968) en Wilhelmina Cornelia Lode. (1893-1933)

17 februari 1921 zijn ze getrouwd en gaan wonen aan de Wipstrikkerallee in Zwolle.

Het echtpaar krijgt drie kinderen. In 1921 komt zoon Jan Willem (1921-1945) ter wereld in Zwolle.

Het echtpaar Boeve-Lode verhuist naar Wijthmen tussen 1921 en 1923 en gaat wonen aan de Kroesenallee, destijds aangeduid als D66 (1).

In Wijthmen komen de dochters Derkje 1923 en Johanna 1924 ter wereld.

Anton en Wilhelmina Cornelia starten hier in hun woning een dorpswinkel in 1929 op. De winkel wordt in de tijd aangeduid als “A. Boeve, Manufacturen en Klompenhandel.”

In augustus 1933 moet het gezin Boeve een zware slag incasseren als Wilhelmina Cornelia na een kort ziekbed komt te overlijden, zij is dan slechts 39 jaar oud.

Zwolsche Courant 21-02-1935l : Huwelijk tussen Anton Boeve en Hendrikje Dekker

Anton moet zich vanaf dat moment over een gezin ontfermen met drie opgroeiende kinderen. In de komende jaren maakt hij kennis met de ruim 12 jaar jongere Hendrikje Dekker (1909-1993) uit Dalfsen, die al in Wijthmen woonachtig is.  In februari 1935 komt het tot een huwelijk. Hendrikje neemt de werkzaamheden in de winkel over en Anton vent zijn waren in de buurtschappen rond Wijthmen uit. Tien jaar later, een maand voor het einde van de tweede wereldoorlog overlijdt Antons zoon Jan-Willem op 23-jarige leeftijd. Hij is op dat moment de secretaris van de in deze oorlog gezamenlijke voetballende katholieke en protestante leden van de voetbalclub “Wijthmen,”

Deze voetbalclub heeft als thuishaven het terrein bij de familie Klink in het gebied waar de Wijthmenerplas tot stand is gekomen.  Anton komt in 1968 te overlijden, hij is dan 72 jaar oud. De winkel wordt niet opgeheven, Hendrikje geeft de voorkeur de winkel voort te zetten op haar eigen werkwijze.

Deze periode zal ruim 25 jaar duren tot haar overlijden op 23 oktober 1993, zij is dan 84 jaar oud.

Het winkeltje met haar bewoners maakte deel uit van een bijzondere periode voor het plattelands Wijthmen.

========

  • Koen Nijmeijer maakte in 1983 met Hendrikje Boeve-Dekker een vermakelijk interview ongeveer 15 jaar na het overlijden van Anton Boeve.

Vrouw Boeve hoopt nog jaren achter de toonbank te staan

In de winkel van Sinkel is van alles te koop, maar in die van vrouw Boeve niet minder.

Van closetpapier tot plakband, van drie-duims spijkers tot schipperstrui, van schrijfblokken tot klompen en wat al niet meer. “Een kwestie van inkopen met voordeel”, verklaart de bijna 74-jarige eigenaresse van het heerlijke ouderwetse plattelandswinkeltje.

Tegenwoordig is alles veel te veel aan de mode onder hevig. Daarom moet je niet te veel van alles inkopen. Laatst werd ik nog gebeld door een vertegenwoordiger in elektrische apparatuur.

Maar daar ben ik niet meer aan begonnen. Dat spul gaat kapot en dan zit ik met de brokken. Met dat soort artikelen haal je narigheid binnen de deur.”

A.J. Boeve. De naam van de inmiddels overleden stichter en man van Hendrika Boeve staat nog steeds in witgekalkte letters op de deur van het winkeltje. “En daar blijft-ie staan ook”, verklaart zijn weduwe.

In 1929, Wijthmen was toen niet meer dan een handjevol boerderijen, hier en daar een

arbeiderswoninkje en eindeloze roggevelden verkocht Anton Boeve zijn eerste waren. Zijn latere vrouw, geboren en getogen in Dalfsen, woonde toen al in Wijthmen en was in betrekking.

Vijf jaar later trouwden ze. “De voorkamer was toen winkel en de klompen stonden op zolder. Maar dat was geen doen. Klompen waren toen nog een alledaags artikel. Je bleef lopen”, herinnert vrouw Boeve, zoals iedereen haar tegenwoordig kent, zich nog moeiteloos.

Terwijl manlief met paard en waren ging venten in Hessen, Windesheim, Vilsteren of elders in de buurt, runde zijn vrouw de winkel.

“Mijn man had het niet zo op de winkel begrepen. Die liet-ie graag aan mij over. Het was natuurlijk wel wat anders dan nu. Speelgoed bijvoorbeeld verkocht je niet. Alleen met Sinterklaas.

Was dat afgelopen dan zei m’n man: stop het maar in de doos en berg het maar voor een jaar op.

Maar dat heb ik nooit gedaan. En van lieverlee begon de verkoop te lopen.

Nu krijgt ieder kind wat met een verjaardag”.

Slechts één morgen in de week, op de vrijdag, is de winkel gesloten. Dan stapt ze in haar auto en gaat naar de markt in Zwolle. Toch zal een argeloze klant wel eens vaker voor een gesloten winkeldeur staan. Vrouw Boeve: “als er iets bijzonders is, een verjaardag of zo, dan blijf ik daar niet voor thuis en doe ik de winkel op slot. Of als ik achter druk ben, draai ik de sleutel ook wel eens om.

Anders blijf je bezig en kom je nergens meer”.

Lid van een vereniging is ze niet. En nooit geweest ook, “Toen hier in Wijthmen de vrouwenvereniging werd opgericht, had mijn nam net een auto-ongeluk gehad en was ik dus wel verplicht om thuis te blijven. Bovendien waren we liever gezellig met z’n tweetjes.

M’n man zei altijd: ik ga toch ook niet naar een mannenclub. Waarom moet jij dan zo nodig naar een vrouwenvereniging”. En zo was het eigenlijk ook. De bejaardensoos? Als je daarnaartoe wilt, moet je kunnen kaarten. Kletsen kan ik thuis ook wel”.

Vrouw Boeve, precies één dag jonger, dan onze voormalige koningin (ze is dus 1 mei jarig), hoopt nog jaren achter de toonbank te staan, behalve het lezen van de krant, ze spelt elke dag het nieuws, en handwerken heeft ze één grote hobby: de winkel. “Het is toch gezellig?”, roept ze uit de grond van haar hart.  “En je blijft in de running. Ik kan toch niet met de armen over elkaar blijven zitten.

Niets voor mij. Zo lang ik gezond ben, ga ik door. Ik hoop het nog jaren vol te houden, er zijn wel eens mensen die me aanschieten en vragen of ik toch nog wel doorga, zij wordt toch ook ouder zie je ze denken. Nou, ter geruststelling: ik heb absoluut geen zin om te stoppen. Zo lang het me maar niet te gek wordt. Onlangs heb ik de schuur gekalkt. Die staat nu schoon en wel leeg.

Als ik jong was, zou ik er een deel van de winkel bijtrekken. Een doe-het-zelf- afdeling of zo.

Daar begin ik nu niet meer aan. Maar ophouden, nee. Waarom ook?

Van m’n winkel haal ik toch nog altijd meer dan van m’n kippen”.

========

  • In 2021 besteedt Nijmeijer nogmaals, nu onder het artikel van het Zwols Hisorisch Tijdschrift “Kleurrijke Zwollenarren” aandacht aan mevrouw Boeve

Hendrikje Boeve

Iedereen in Wijthmen en Herfte kocht wel eens iets in de winkel van sinkel(iii) van ‘Vrouw Boeve’, zoals ze in het dorp werd genoemd. Hendrikje Boeve had niet alleen van alles te koop. Ze was strabant en pront, maar bovenal een buitengewoon vriendelijke vrouw. Voor iedereen. Ze was echter bepaald niet voor de poes als men kwaad in de zin had. Ze werkte ooit een paar zigeunervrouwen, dat op roverspad was, eigenhandig met behulp van haar wandelstok de deur uit.

Wie binnentrad in het snuisterijenparadijs van Hendrikje Boeve-Dekker moest soms veel geduld hebben. Het kon gebeuren, dat de vrouw des huizes net een dutje in de stoel deed of druk was in het achterhuis.

Dus het kon even duren voordat je als klant geholpen werd. En dan stond de tijd even stil.  Dat bood je de gelegenheid om de volgestouwde omgeving eens goed in je op te nemen. De winkel puilde werkelijk uit met alles wat je zo gek niet bedenken kon. Het rook er – in mijn verbeelding althans – naar kamferballen. Oh ja, ze verkocht ook ansichtkaarten met de groeten uit Wijthmen. Haar inkopen deed ze zelf. Daarvoor had ze zelfs een rijbewijs gehaald en een Daf aangeschaft, een automatische auto, die ze wekelijks met bestellingen inlaadde. Met diezelfde Daf reed ze ook op een zondagmorgen naar de kerk (Rehoboth), toen de deur niet goed dichtzat en ze in een scherpe bocht uit de auto viel en over straat rolde. Het liep goed af. Hendrikje was als dienstmeisje uit Dalmsholte gekomen. Na het vroegtijdig overlijden van de eerste vrouw van Anton Boeve trouwden ze. De laatste 25 jaar van haar leven kwam ze er alleen voor te staan. Ze wist zich uitstekend te redden, molk de koe, mestte het varken en dreef de winkel in haar uppie. Ze was een geëmancipeerde vrouw avant la lettre. Toen Wijthmen vlak voor haar dood in de ban raakte van een schoolstrijd zou ze in vertrouwde kring tot verzoening en de ‘toekomst aan de jeugd’ hebben opgeroepen.

Een kleindochter durfde dat niet met zekerheid te bevestigen. ‘Want ze was ook diplomatiek en wilde aan iedereen verkopen’. Ze overleed uiteindelijk thuis, temidden van haar naasten, op 23 oktober 1993. Ze was 84 en ligt begraven in het familiegraf op Bergklooster. Bij het leeghalen van het huis werd een grote voorraad vuurwerk op zolder gevonden. Want ook dat explosieve goedje verkocht ze.

========

De Tijdlijn 

1893

Geboorte van Wilhelmina Cornelia Lode, dochter van Lode en Ekkelenkamp.

1896

Geboorte van Anton Boeve, zoon van J.W. Boeve in Zwolle.

1921

  • Anton Boeve huwt Wilhelmina Cornelia Lode op 17 februari 1921.
  • Geboorte van zoon Jan-Willem op 5 augustus van Anton Boeve en Wilhelmina Cornelia Lode.

1923

Geboorte dochter Derkje te Wijthmen.

1924

Geboorte dochter Johanna van Anton Boeve en Wilhelmina Cornelia Lode te Wijthmen.

1933

Overlijden van de 1e vrouw van Anton Boeve W.C. Lode op 5 augustus op 39e-jarige leeftijd.

1935

Anton huwt in februari 1935 Hendrikje J. Dekker.

1945

Overlijden van Jan Willem Boeve, oudste zoon van Anton Boeve en Wilhelmina Cornelia Lode te Wijthmen op 23-jarige leeftijd.

1968

Op 9 september 1968 overlijdt Anton Boeve op 72-jarige leeftijd.

1993

Op 23 oktober 1992 overlijdt Hendrikje Boeve-Dekker op 84-jarige leeftijd.

1994

Kleindochter Annet Dijk neemt de winkel over en noemt het bloemenwinkel “De Lichte Linden.”

2021

Op 1 oktober 2021 houdt de bloemenwinkel “De Lichte Linden” op te bestaan.

2022

De voormalige winkel wordt omgebouwd tot een appartement.

 

Bronnen van dit artikel:

[i] Bron: Gids Christelijke Arbeid 1913 blz. 178

[ii] De Drie Formulieren van Enigheid betreffen een drietal theologische geschriften die door de Synode van Dordrecht in 16181619 als de belijdenis van de toenmalige gereformeerde kerk werden aanvaard (uit deze gereformeerde kerk zijn de Nederlandse Hervormde Kerk en later de diverse gereformeerde kerkgenootschappen alsook de in 2004 ontstane Protestantse Kerk in Nederland (PKN) voortgekomen).

Deze drie belijdenisgeschriften zijn:

Naast de Drie Formulieren erkennen deze kerken ook de algemene christelijke geloofsbelijdenissen als belijdenisgeschrift: Apostolische Geloofsbelijdenis, Geloofsbelijdenis van Nicea en de Geloofsbelijdenis van Athanasius.

[iii] Een Winkel van Sinkel betekent een winkel met een allegaartje aan producten, allerlei verschillende artikelen die niet per se iets met elkaar te maken hebben.

 

Opmerking:

  1. We proberen zoveel mogelijk alle betrokkenen die op enigerlei wijze hebben bijgedragen aan dit artikel te benoemen. Hoewel van diverse onderdelen het eigendomsrecht niet kon worden achterhaald kan een ieder die van mening is enig recht te kunnen ontlenen aan de inhoud van dit artikel contact met ons opnemen. We kunnen dan uw naam vermelden of het onderdeel op uw verzoek onmiddellijk verwijderen van de site. Uw privacy willen wij altijd garanderen, echter op sommige gedeeltes van deze site worden namen van enkele personen geplaatst. U kunt ons altijd aangeven indien U dit niet wenselijk acht. Wij zullen dan uw naam direct van deze site verwijderen.
  2. Kunt u aanvullingen geven op dit artikel of heeft u onvolkomenheden gezien? Mail het a.u.b. door naar historischewijthmen@gmail.com Harelijk dank hiervoor.

 

(Gerard Hülsmann, Wijthmen 11 mei 2022)

 

Kroesenallee 8: Schoenmaker Rienties

 

Een andere middenstander in Wijthmen was schoenmaker Rienties wonende op de Kroesenallee nummer 8 .
Op de foto hierboven de woning anno 2020. De plaats waar schoenmaker Rienties zijn praktijk uitoefende.
De werkplaats van de schoenmakerij was gevestigd aan de achterzijde van de woning. Er is van deze schoenmakerij is helaas weinig bekend op Historisch Wijthmen.

Kroesenallee: Boerderij Kampjes Eijlers

Deze kleine boerderij met erg lage deuren was in bezit van Dieke (Hendrika) Kampjes (1886-1971) en Jans (Johannes) Eijlers (1878-1959)
Bij het overlijden van Jans in 1959 besloot Dieke na er nog enige tijd gewoond te hebben de boerderij te koop te zetten en naar Mariaoord in Luttenberg te verhuizen. Nadat het huis verkocht en gesloopt was zijn hier nog enige tijd volkstuintjes gekomen.

Kaart: De situatie met bebouwing boerderij Kampjes-Eijlers

 

Betsy Bauwer-Habers weet nog: Ze hadden familie in Raalte: de familie de Haan van de Zwolseweg die woonden in dat welbekende tolhuisje. Wij gingen in het begin altijd naar hun als de kapper kwam om ons haar te knippen. Dieke zei soms: kom eens hier en dan kregen wij een steekje. Dieke maakte vaak de Sint Josefschool in Wijthmen schoon. Zowel Jans alsook Dieke waren erg aardige mensen betrokken bij de buurt en stonden altijd klaar wanneer dat nodig was. Onze vader en moeder gingen vaak met de brommer bij haar op bezoek.”

Het perceel is begin zestiger jaren door derden aangekocht, de boerderij van Kampjes en Eijlers werd gesloopt om hier een bungalow in het midden van het perceel te bouwen tussen de aftakking van de Kroesenallee en de Oude Wythemerweg. (zie foto 1 de bungalow op de achtergrond.)

Het is jammer dat we niet meer over deze familie te weten zijn gekomen, Betsy heeft nog wel enkele genealogische gegevens gevonden die hieronder zijn weergegeven

Gedeeltelijke stamboom van de beide families

 

 

Hoe het leven er uitzag voor Dieke naar haar verhuizing uit Wijthmen is niet bekend. Ongeveer 10 jaar later bij haar overlijden in 1971 heeft ze toch aangegeven bij haar halfbroer in Wijthmen ten grave te worden gelegd.

Het enige “tastbare” van deze inwoners van Wijthmen is het grafmonument van Dieke en Jans aan de Valkenbergweg.

Kroesenallee 12: Boerderij Pot

 

De Kroesenallee heeft een eerste aftakking net voor de kruising Oude Wythemerweg en Erfgenamenweg. Hier staan een tweetal boerderijen.

De eerste boerderij aan deze aftakking is het ouderlijk huis van Marinus Pot, geboren in 1934. Hij was de zoon van Johannes Pot. Deze boerderij is aan het begin van deze eeuw afgebroken en herbouwd.

Kroesenallee 14: Boerderij Habers

 

Deze boerderij was van Everhardus Johannes Habers, overgenomen van zijn schoonvader Mannes van der Vegte in 1869.

De boerderij is in 1875 herbouwd.

 

Op deze foto staat Bernard Habers (1906-1993), rechts met zijn moeder Bets Oosterwijk. Zijn vader Gerrit Habers is op 44 jarige leeftijd overleden aan tbc, toen was zijn zoon Lambertus (Bernard) Habers slechts 12 jaar oud.
Bets Oosterwijk is opnieuw gehuwd met Mans Kortstee. Hij in het midden op de bovenstaande foto.
Mans Korstee was de man die de plaatsen in de begintijd van de kerk aan de Erfgenamenweg aan de man bracht voor de hoogste prijs, een methode dat in die tijd gebruikelijk was.
Bernard kwam daarna in het bezit van de boerderij, hij trouwde met Toos Kappert (1920-2010)

 

Hier zien we Bernard druk bezig met het grasmaaien met maaibalk aan de tractor, een Fahr van 16 pk die hij samen met Herman Doorn,, zijn buurman aan de oude Wythemerweg had. Het is het land waar nu de drie bungalows staan aan de Erfgenamenweg. Het land lag ten tijde van het maken van deze foto tussen de Erfgenamenweg en de toenmalige lagere school (de ambtwoning van o.a. hoofd der school Bisschop) van Wijthmen aan de Kroesenallee. Op de achtergrond zien we de boerderij met hooiberg en schuur van de familie Bekedam.

 

Bernard was een man die veel voor de gemeenschap van Herfte-Wijthmen deed, zo was hij actief binnen het bestuur van de schaatsvereniging Wijthmen, was hij actief koorlid van het katholiek koor in Wijthmen en zat hij in het oprichtingsbestuur van de R.K. Rijvereniging ”Bergruiters” uit Hoonhorst, Bernard zit rechts op de foto aan de voorzijde.

De familie kreeg voor 2010 weer te maken met een brand, de tekst van een krantenartikel luid: “Boerderij in Wijthmen door blikseminslag in vlammen op.”

In Wijthmen (gemeente Zwolle) ging zaterdagavond als gevolg van een blikseminslag in het rieten dak de woonboerderij van de familie Habers in vlammen op. Van de woning bleven alleen de muren staan. Door de droogte van de laatste weken gingen de vlammen direct door het rieten dak en stond de hele boerderij in lichterlaaie. De brandweer was met drie bluswagens snel ter plaats, maar stond machteloos tegen de vuurzee. De bewoners, een ouder echtpaar en zoon, zijn bij buren ondergebracht.

De boerderij werd herbouwd en is tot op heden (2020) altijd in bezit van de familie gebleven en word momenteel bewoond door de zoon Gerard van Bernard en Toos.

Kroesenallee: de openbare en kath. school

 

Het ontstaan van de eerste scholen voor lager onderwijs in Wijthmen is een bijzondere geschiedenis. Een geschiedenis die velen van ons niet meer kennen. Want wie weet er nog iets van deze enige openbare school die in Wijthmen is gesticht.

Ook weten velen niets van een splitsing van de leerlingen in een protestant en een katholiek deel in de twintiger jaren. Hierdoor werd de eerste school in Wijthmen haar bestaansrecht ontnomen. Hoe kwam dit eigenlijk? Wat we wel weer weten is dat er een protestant christelijke school gevestigd werd aan de Heinoseweg en een katholieke school aan de Erfgenamenweg, nu Valkenbergweg geheten. We vertellen u deze geschiedenis tot de stichting van de katholieke school aan de Erfgenamenweg.

 

Klik op deze link om hier deze geschiedenis te lezen

Klik op deze link om deze geschiedenis hier te beluisteren.

Kroesenallee 27 Boerderij Bekerdam

 

In de Provinciale Overijsselsche en Zwolsche courant van 12 juli 1867 is de voor zover bekend eerste kennismaking met deze boerderij, de “Kroese erve. Er heeft een publieke verkoop plaatsgevonden van deze boerderij, bemeijerd (gehuurd) door de wed. v.d. Vegte en gekocht door de wed. H. v.d. Vegte voor 12.000 gulden. Op woensdag 4 januari 1898 is er een vervolg en wordt deze boerderij publiekelijk verkocht in de herberg “De Mol.” De advertentie in dezelfde krant spreekt van een vruchtbaar gunstig aaneengelegen Boerenerve. De boerderij bestaat dan uit een boerenwoonhuis met schuur, weiland en hooiland samen bestaande uit acht percelen.

Deze acht percelen waren in een eerder advertentie op een rijtje gezet en we zien de uitgebreidheid van het perceel en ook komen we veel van de genoemde namen tegen in de advertentie van verschillende mensen uit Wijthmen:

  1. Boeren woonhuis met schuur, hooiberg, grasland, weiland en bouwland bij de school aan de Poppenallée, sectie G, nos. 987, 986, 1302, 1401, 981 en 415, samen groot 5 h.a. 8 a. 90 c.a., belend den Herfterweg, Mej. de Wed. Nijveld c.s., G. Diepman, A. Habers en E. J. Habers.
  2. Bouwland, gelegen tegenover het woonhuis van perc. 1 aan de Poppenallée, sectie G, no. 979 en 980, samen groot 8 a. 10 c.a., belend den Herfterweg.
  3. Bouwland en eikenhakhout, gelegen aan de Poppenallée bij het huis van Israël, sectie G, nos 1403 en 1300, samen groot 21a. 50 c.a., belend de Wed. Pot en E. J. Habers, met de onverdeelde helft in bouwland, gelegen naast de school, tegenover het vorige, no. 1381, geheel groot 8 a. 40 c.a., belend G. Mulder.
  4. Bouwland, gelegen op de Stramp Esch, sectie G, no. 435, groot 12 a., belend den Heer Baron Sloet tot Oldhuis en Selhorst.
  5. Hooiland, grasgrond en bouwland, gelegen ten noorden langs de Poppenallée en schietende tot aan de Emmertochtsloot, sectie G, nos. 1305 en 282, samen groot 2 h.a. 97 a. 60 c.a., belend G. Diepman en E. J. Habers.
  6. Bouwland en heide, gelegen ten noorden van het vorige perceel aan de Tochtsloot, sectie G, no. 1307, groot 69 a. 60 c.a. 7. De onverdeelde helft in hooiland, gelegen in Sekdoorn, ten westen van de Nieuwe Wetering, sectie I, no. 346, geheel groot 1 h.a. 8 a., belend A. Klink, Slendebroek, E. Schoorlemmer, G. H. van der Yegte en den Heer Mr. E. Oostting.
  7. De onverdeelde helft in hooiland, gelegen in Soeslo aan den Ouden dijk, nabij den straatweg, sectie H, no. 26, geheel groot 5 h.a. 97 a , belend den Heer J. Eindhoven, Bongers, Gebr. Leemkuil, de Erven A. M. van Roijeu, G. H. van der Yegte en Mevrouw van Nes van Meerkerk

 c.s. Aanwijzer de bewoner van perc. 1 M. Bekedam.

 Opmerkelijk is dat we in deze advertentie als aanwijzer de heer M. Bekedam zien voor het 1e perceel.

(Archief Geesje Bouwhuis-Bekedam)

Links een luchtfoto van deze boerderij. We zien achter de boerderij een niet meer gebruikte watergang. De Kroesenallee loopt aan de voorzijde van de boerderij, de Erfgenamenweg sluit er links op aan. In vroegere tijden werd de hooiberg nog wel eens gebruikt door landlopers die een slaapplek nodig hadden.

Rechts, de voorgevel van de boerderij met ter hoogte van de 1e verdieping de gevelsteen met naamsvermelding. Op de foto waarschijnlijk de drie broers Bekedam met twee logies Jan en Martend Snel uit de Brinkhoek.

(Archief Geesje Bouwhuis-Bekedam)

Op de linkerfoto de linkerzijgevel van de boerderij, tussen de Erfgenamenweg en het pad waar de auto staat was een tuin. Op de foto de opa van Geke Bouwhuis-Bekedam met de pet op, de andere heer is dhr. Kroes uit Amsterdam, hij was botenverkoper. (Opmerkelijk is de laatst genoemde naam!)

Rechts op de foto zien we de voorgevel van de boerderij met daarvoor langs de Kroesenallee, op de fiets zien we Geke Bouwhuis-Bekedam.

De gevelsteen in de boerderij (Archief Historisch Wijthmen)

De familie Bekedam is hier niet meer woonachtig. De boerderij met belendingen doen sinds 2001 dienst als verzamelcentrum voor in Nederland geboren kalveren en schapen onder de naam Verzamelplaats Salland.

Kroesenallee 33: Boerderij Beumer

 

Op een aftakking van de Kroesenallee staat op nummer 33 achter in de weg deze boerderij gebouwd door Bernardus Hermannus Beumer (1901-1986) en zijn vrouw Wilhelmina Hendrika Beumer (1910-1993) waarschijnlijk ergens rond 1930-1935. Dit echtpaar kreeg maar liefs elf kinderen te weten:

1.       Gerda (1934) 7. Marietje (1944-008)
2.       Annie (1935-1991) 8. Bennie (1946-2020)
3.       Hein (1936-2012) 9. Dinie (1948)
4.       Tonnie (1938-2013) 10. Herman (1951)
5.       Geert (1940) 11. Willie (1955)
6.       Ria (1943)

De boerderij kwam later in bezit van de oudste zoon Hein, hij trouwde in 1970 met Truus Nibbelink. (1933-2014)  Hein en Truus verhuisden later naar Kroesenallee 35. Hierna nam zoon Arnold de boerderij over.

Kroesenallee 35: Boerderij Beumer

 

De boerderij aan de weg naar Dalfsen, deze boerderij werd verkocht door Jan Langkamp aan de familie Beumer. Later werd hier door Hein en Truus Beumer een nieuwe boerderij gebouwd.

 

 

Wijthmen.nl

Kroesenallee 37 Boerderij Bekedam

Over deze boerderij zijn nog geen verdere gegevens bekend bij Historisch Wijthmen.

 

 

Wijthmen.nl

Opmerking en bronvermeldingen

Opmerking:

We proberen zoveel mogelijk alle betrokkenen die op enigerlei wijze hebben bijgedragen aan dit artikel te benoemen. Hoewel van diverse onderdelen het eigendomsrecht niet kon worden achterhaald kan een ieder die van mening is enig recht te kunnen ontlenen aan de inhoud van dit artikel contact met ons opnemen. We kunnen dan uw naam vermelden of het onderdeel op uw verzoek onmiddellijk verwijderen van de site. Uw privacy willen wij altijd garanderen, echter op sommige gedeeltes van deze site worden namen van enkele personen geplaatst. U kunt ons altijd aangeven indien U dit niet wenselijk acht. Wij zullen dan uw naam direct van deze site verwijderen.

Bronvermelding:

Aanpassing:

-Winkel Boeve aangepast Willem Boeven naar Anton Boeve. (Annet), uitbreiding artikel.

-Aanvulling boerderij Kampjes Eijlers op 1 november 2021

Laatste aanpassing 11 mei 2022